Rock this Time
23-09-2026
Europe: "Θέλουμε να εξερευνούμε και να δοκιμάζουμε διαφορετικά πράγματα"
Του Rocktime
Το "Come This Madness" είναι το ολοκαίνουργιο άλμπουμ των Σουηδών Europe και τους βρίσκει απόλυτα εναρμονισμένους με το «τώρα»: δεν κυνηγούν το παρελθόν τους ούτε επαναπαύονται στις δάφνες του, αλλά στέκονται στον κόσμο όπως ακριβώς είναι σήμερα. Παράλληλα με την κυκλοφορία του άλμπουμ, το συγκρότημα προγραμματίζει μια έντονη σειρά εμφανίσεων σε φεστιβάλ αφού ξεκινά την περιοδεία για την 40ή επέτειο του "The Final Countdown".
Πρόκειται για μια περιοδεία που τιμά το τραγούδι το οποίο τους χάρισε παγκόσμια φήμη, αποδεικνύοντας ταυτόχρονα ότι το συγκρότημα που το ερμηνεύει σήμερα διαθέτει τη δική του, ξεχωριστή ταυτότητα.
Ο Mic Michaeli ο άνθρωπος που έχει πάιξει και εμπνευστεί την πιο εμβληματική εισαγωγή πλήκτρων στην ιστορία τoυ hard rock μας μιλά για το νέο δίσκο.
Mic oι Europe διανύουν μία από τις πιο δημιουργικά ώριμες και σίγουρες φάσεις της καριέρας τους, και εσύ βρίσκεσαι στον πυρήνα αυτής της εξέλιξης. Θα ήθελα να ξεκινήσουμε κάνοντας μια αναδρομή στο παρελθόν — όχι με διάθεση νοσταλγίας, αλλά εστιάζοντας στις ρίζες της μουσικής σου ταυτότητας. Όταν αναλογίζεσαι τα πρώτα σου χρόνια με το πιάνο, ποιο είναι εκείνο το μουσικό ένστικτο που ανέπτυξες τότε και το οποίο εξακολουθεί να καθορίζει τον τρόπο που παίζεις σήμερα;
Νομίζω ότι εξελίσσεται συνεχώς, αλλά και όχι... Πιστεύω ότι πάντα —τουλάχιστον για μένα, και φαντάζομαι και για τα υπόλοιπα μέλη του συγκροτήματος— πρόκειται για μια διαδικασία εξέλιξης, όπου αποκτάς και μαθαίνεις καινούργια πράγματα. Για παράδειγμα, κάποιες συγχορδίες που παίζουμε σήμερα, δεν θα τις παίζαμε τη δεκαετία του ’80.
Αυτό το ένστικτο —όποιο κι αν είναι αυτό— φαίνεται να σε συνοδεύει σε όλη τη διαδρομή σου, ακόμη και καθώς ο ήχος των Europe άλλαζε δραστικά με το πέρασμα των δεκαετιών. Όταν εντάχθηκες για πρώτη φορά στους Europe στα μέσα της δεκαετίας του ’80, ο ρόλος σου δεν ήταν απλώς υποστηρικτικός, αλλά θεμελιώδης. Εννοώ ότι ο ήχος των πλήκτρων σου μπορούσε ουσιαστικά να μεταμορφώσει τη μουσική ταυτότητα του συγκροτήματος. Οι ηχητικές υφές των πλήκτρων σου ισορροπούσαν πάντα ανάμεσα στη μελωδία και την ατμόσφαιρα. Πόσο συνειδητά εργάστηκες για να διαμορφώσεις τον δικό σου ήχο και πόσο αυτός προέκυψε φυσικά μέσα από την εξέλιξη του συγκροτήματος;
Είναι ενδιαφέρουσα ερώτηση. Δεν το είχα σκεφτεί ποτέ πραγματικά, αλλά υποθέτω ότι... όταν ξεκίνησα στο συγκρότημα τη δεκαετία του ’80, χρησιμοποιούσα κυρίως ήχους που ήταν διαθέσιμοι τότε στα πλήκτρα που μπορούσα να αγοράσω. Επίσης, όταν παίζεις σε ροκ συγκρότημα —εννοώ, δεν ξέρω ακριβώς σε ποιο είδος ανήκουμε, αλλά ίσως είναι hard rock—, η κιθάρα αποτελεί το βασικό στοιχείο στην ενορχήστρωση του συγκροτήματος. Επομένως, έχει πάντα ενδιαφέρον να προσπαθείς να βρεις τρόπο ώστε ο ήχος σου να διαπερνά αυτόν τον «τοίχο» από κιθάρες. Είναι κάτι πολύ συναρπαστικό, αλλά και κάτι που απαιτεί πραγματική δουλειά. Για μένα —συγγνώμη για τη μακροσκελή απάντηση— δεν είναι απαραίτητο να βρίσκεται το keyboard στο προσκήνιο συνέχεια. Μου αρέσουν οι κιθάρες, μου αρέσει ο ήχος της κιθάρας, οπότε για μένα το ζητούμενο είναι απλώς να βρίσκω τα κατάλληλα σημεία όπου ταιριάζει το όργανο.
Πιστεύω επίσης ότι ο ήχος των Europe ως συγκρότημα έχει εξελιχθεί και αλλάξει. Αυτή η εξέλιξη είναι συναρπαστική, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς πόσες διαφορετικές περιόδους και στυλ έχει διανύσει το συγκρότημα. Μάλιστα, ειδικά με τα πρόσφατα άλμπουμ, έχει ακολουθήσει νέα κατεύθυνση και έχει κινηθεί σε εντελώς διαφορετικά μουσικά μονοπάτια. Υπάρχουν στοιχεία hard rock, υπάρχουν και blues επιρροές. Πιστεύεις ότι ο ήχος του συγκροτήματος έχει αλλάξει και εξελιχθεί σημαντικά από τότε που ξεκινήσατε;
Πιστεύω πως ναι, και θεωρώ ότι πρόκειται για μια ωραία πορεία εξέλιξης. Βρισκόμαστε σε ένα δικό μας ταξίδι — τώρα γίνομαι λίγο φιλόσοφος. Ταξιδεύουμε μέσα στο δικό μας μουσικό σύμπαν και μας αρέσει πότε-πότε να αλλάζουμε πορεία: να δοκιμάζουμε κάτι καινούργιο, να πηγαίνουμε προς μια άλλη κατεύθυνση. Έτσι, κάποιες φορές επιλέγουμε ένα πιο blues ύφος, ενώ άλλες —σε ορισμένα κομμάτια τουλάχιστον— διακρίνονται σχεδόν prog επιρροές, ή ακόμα και μια επιστροφή στο κλίμα της δεκαετίας του ’80, όταν πρωτοξεκινήσαμε. Νομίζω, λοιπόν, ότι αυτό που επιδιώκουμε είναι απλώς να διασκεδάζουμε και να εξερευνούμε νέες δυνατότητες.
Και με κάθε αλλαγή, μεταβάλλεται και η χημεία του συγκροτήματος — ειδικά η αλληλεπίδρασή σου με τον Joey και τον John. Μέσα από τις επανενώσεις και τις ανανεώσεις του σχήματος, υπάρχει άραγε κάποιο στοιχείο που παραμένει σταθερό σε όλη την ιστορία της μπάντας; Κάτι που παραμένει αληθινό, κάτι που αποτελεί τον πυρήνα του συγκροτήματος και εξακολουθεί να υφίσταται μέχρι σήμερα;
Λοιπόν, θα επανέλθω στην προηγούμενη ερώτηση. Νομίζω ότι το θέμα είναι πως δεν θέλουμε να μένουμε στάσιμοι στο ίδιο μουσικό πλαίσιο. Θέλουμε να εξερευνούμε και να δοκιμάζουμε διαφορετικά πράγματα. Και πιστεύω ότι αυτό —τουλάχιστον τώρα, και εδώ και πολύ καιρό— είναι που επιδιώκουμε. Εννοώ, θαυμάζω συγκροτήματα όπως οι AC/DC, που λίγο-πολύ ακούγονται ίδια όλα αυτά τα χρόνια, και πιστεύω ότι δεν πρέπει να αλλάξουν. Πρέπει να συνεχίσουν έτσι. Αλλά για εμάς, νομίζω ότι το ζητούμενο είναι η διαρκής αλλαγή. Ωστόσο, αν έπρεπε να ξεχωρίσω ένα στοιχείο που αποτελεί τον πυρήνα μας όλα αυτά τα χρόνια, θα έλεγα ότι είναι τα ωραία, δυναμικά (heavy) riffs, τα οποία όμως συνδυάζονται με όμορφες μελωδίες.
Προσωπικά, έχω παρατηρήσει μια αρκετά μεγάλη αλλαγή στο κοινό σας κατά τη διάρκεια των ζωντανών εμφανίσεων, ειδικά τα τελευταία χρόνια. Η σύνθεσή του έχει σίγουρα γίνει πιο ποικιλόμορφη.
Ναι, το γνωρίζω. Πριν από μερικές εβδομάδες παίξαμε στο Wacken της Γερμανίας και σκεφτόμασταν: «Πρόκειται για ένα φεστιβάλ heavy metal. Να παίξουμε το "Carrie"; Ναι, γαμώτο, ας το κάνουμε». Βλέπεις τύπους με δερμάτινα και τζιν, και ξέρεις ότι τους αρέσει... δεν ξέρω κι εγώ τι... αλλά είναι πραγματικοί metalheads. Πιστεύω όμως ότι η εμφάνισή μας στο Wacken πήγε εξαιρετικά καλά, γιατί παίξαμε τόσο μπαλάντες όπως το "Carrie" όσο και τα πιο heavy κομμάτια, όπως λες, και ο κόσμος ξεσηκώθηκε. Ήταν φανταστικό. Το λάτρεψα.
Αυτό μας οδηγεί ομαλά στο νέο άλμπουμ, το οποίο κυκλοφορεί. Όταν δημιουργείτε νέα τραγούδια για έναν δίσκο, διαπιστώνετε ότι η διαδικασία σύνθεσης έχει αλλάξει ή πρόκειται απλώς για μια φυσική χημεία; Επειδή είναι προφανές ότι γνωρίζεστε μεταξύ σας, τόσο σε προσωπικό όσο και σε μουσικό επίπεδο, εδώ και αρκετό καιρό.
Πρόκειται για μια πολύ φυσική χημεία, αν και υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους γράφουμε μουσική. Για παράδειγμα, στις μέρες μας τα τραγούδια τα γράφουμε κυρίως εγώ, ο Joey και ο John Leven, ο μπασίστας μας. Συνήθως η διαδικασία περιλαμβάνει την ανταλλαγή demo ή ιδεών. Ο John έχει μια ιδέα, εγώ έχω μια ιδέα και τις στέλνουμε στον Joey, γιατί στο τέλος αυτός είναι που αποφασίζει – αφού αυτός θα ερμηνεύσει το κομμάτι, αυτός θα βάλει τη δική του σφραγίδα. Επομένως, πρέπει να νιώθει ο ίδιος ότι το αποτέλεσμα είναι σωστό. Αυτός είναι ένας τρόπος δουλειάς, δηλαδή η ανταλλαγή ιδεών. Ωστόσο, ο Joey κι εγώ έχουμε μερικές φορές έναν κάπως ιδιαίτερο τρόπο να λειτουργούμε. Βρισκόμαστε –αρκεί να υπάρχουν πλήκτρα, ένα σετ ντραμς και ένα μικρόφωνο– και εκείνος κάθεται στα ντραμς, ενώ εμείς πατάμε απλώς το «record» στο μαγνητόφωνο. Απλώς ηχογραφούμε, κάνουμε αυτοσχεδιασμούς (jamming) και παίζουμε ό,τι μας βγαίνει αυθόρμητα για δύο-τρεις ώρες. Μετά ακούμε το υλικό και συνήθως –τις περισσότερες φορές, δηλαδή– λέμε: «Ωχ, τι στο καλό κάναμε εδώ;». Γιατί είναι εντελώς τυχαίο, δεν υπάρχει τίποτα προσχεδιασμένο, απλώς αφήνουμε τη ροή να μας οδηγήσει. Αλλά μερικές φορές βρίσκεις εκεί μέσα ένα μικρό «διαμάντι», πάνω στο οποίο δουλεύουμε για να δημιουργήσουμε κάτι ολοκληρωμένο. Είναι, πάντως, ένας ενδιαφέρων τρόπος δουλειάς.
Φυσικά, το συγκρότημα έχει κάνει πρόβες για την επερχόμενη περιοδεία. Πώς εντάσσονται τα νέα τραγούδια στο πρόγραμμα της συναυλίας; Πιστεύετε ότι κάποια από αυτά τα νέα κομμάτια θα είναι έτοιμα;
Είναι πάντα πολύ διασκεδαστικό να παίζεις τα νέα τραγούδια που μόλις ηχογράφησες. Είναι πραγματικά ωραία κομμάτια που βγαίνουν εξαιρετικά και ανυπομονούμε να τα παίξουμε ζωντανά. Εννοείται πως δεν μπορούμε να παίξουμε ολόκληρο το άλμπουμ, αλλά θα παρουσιάσουμε μερικά καλά τραγούδια στην περιοδεία του φθινοπώρου.

Πραγματικά έχουν περάσει εννέα χρόνια — δυσκολεύομαι να το πιστέψω — από το τελευταίο άλμπουμ των Europe. Είναι μεγάλο το διάστημα ανάμεσα στους δίσκους.
Το ξέρω, κι εμείς οι ίδιοι εκπλαγήκαμε. Δεν είχαμε συνειδητοποιήσει πόσος καιρός είχε περάσει. Αλλά νομίζω ότι ήταν καλό, γιατί δεν βιαστήκαμε. Αφήσαμε τα πράγματα να πάρουν τον χρόνο τους. Για κάποιον λόγο, φαίνεται πως αποδίδουμε καλύτερα και δουλεύουμε πιο εντατικά όταν νιώθουμε την πίεση του χρόνου, σαν να έχουμε το μαχαίρι στον λαιμό. Όταν αποφασίζουμε να μπούμε στο στούντιο, ξέρουμε ότι πρέπει να έχουμε έτοιμα κάποια τραγούδια. Οπότε, θεωρώ ότι αυτά τα εννέα χρόνια ήταν ωφέλιμα, καθώς δεν θέλαμε να βιαστούμε. Πιστεύω πραγματικά ότι αυτό το διάστημα —και ο χρόνος που αφιερώσαμε στη δημιουργία του άλμπουμ— λειτούργησε πολύ θετικά για τα τραγούδια και για το σύνολο της δουλειάς. Είμαστε εξαιρετικά περήφανοι για το αποτέλεσμα και ελπίζουμε ότι θα αρέσει τουλάχιστον σε κάποιους ανθρώπους.
Πιστεύετε ότι το συγκρότημα βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο δημιουργικό του ζενίθ; Το λέω επειδή πολλά συγκροτήματα της δεκαετίας του '80 είχαν μεγάλες επιτυχίες, αλλά στη συνέχεια η καριέρα τους πήρε την κάτω βόλτα. Ωστόσο, η πορεία σας ως συγκρότημα έχει στην πραγματικότητα βελτιωθεί — το συγκρότημα έχει εξελιχθεί ακόμη περισσότερο σε σχέση με εκείνες τις ένδοξες στιγμές της δεκαετίας του ’80.
Ναι. Είχαμε κάνει ένα διάλειμμα μεταξύ 1992 και 2004, κάπως έτσι. Κάναμε ένα διάλειμμα για καφέ — ένα πολύ μεγάλο διάλειμμα για καφέ — κατά τη διάρκεια του οποίου δεν κάναμε και πολλά πράγματα, τουλάχιστον όχι ως συγκρότημα. Έτσι, όταν επιστρέψαμε, κάναμε μια συνάντηση στο σπίτι μου. Καθίσαμε γύρω από το τραπέζι της κουζίνας και είπαμε: «Ίσως θα έπρεπε να επανασυνδέσουμε το συγκρότημα. Τι να κάνουμε λοιπόν; Να γυρίσουμε πίσω και να ακουγόμαστε όπως τη δεκαετία του ’80; Ή να κάνουμε αυτό που νιώθουμε σήμερα;» Και είπαμε: «Ας μην επιστρέψουμε στη δεκαετία του ’80, ας προχωρήσουμε μπροστά και ας το κάνουμε». Σκέψου ότι υπήρξε εξέλιξη ανάμεσα στο 1992 και το 2004 — εννοώ, θα έπρεπε να είχαμε εξελιχθεί και αλλάξει. Οπότε είπαμε απλώς: «Όχι, όχι, όχι, ας κάνουμε ό,τι νιώθουμε». Και δεν υπάρχει δισκογραφική εταιρεία να μας λέει τι να κάνουμε — τα ελέγχουμε όλα εμείς οι ίδιοι και κάνουμε ό,τι μας αρέσει, και το συναίσθημα είναι υπέροχο.
Πέρα από τους Europe, έχεις συνεργαστεί και με άλλους καλλιτέχνες — τον Glenn Hughes, για παράδειγμα. Έχεις κάποια τρέχοντα σχέδια για συνεργασία ή δημιουργία μουσικής με άλλους καλλιτέχνες;
Όχι, εννοώ, αν έχουμε κάποιο διάλειμμα, χαίρομαι να συνεργάζομαι με άλλους και πιστεύω ότι είναι πολύ υγιές να το κάνεις αυτό. Οπότε ναι, γράφω μουσική και με άλλους ανθρώπους. Αλλά, εννοείται, οι Europe θα είναι πάντα η προτεραιότητά μου.
Προσωπικά, είδα τους Europe ζωντανά για τελευταία φορά πριν από μερικά χρόνια — κάνατε μια παρουσίαση της ιστορίας του συγκροτήματος, χωρίς support σχήμα, και παίζατε δύο σετ. Ήταν διασκεδαστικό; Ήταν κάτι αρκετά διαφορετικό;
Ναι, ήταν διαφορετικό. Ναι, ήταν πολύ διαφορετικό. Ναι, περάσαμε πολύ ωραία. Θέλαμε απλώς να κάνουμε κάτι ασυνήθιστο, ας πούμε. Οπότε νομίζω ότι ήταν κάτι πολύ ενδιαφέρον. Επίσης, θέλαμε κατά κάποιον τρόπο να έρθουμε λίγο πιο κοντά στο κοινό. Κάναμε και μια μικρή συζήτηση — έπρεπε να μιλήσουν όλοι λίγο, για ένα ή δύο λεπτά, με το κοινό, ώστε να υπάρξει μια πιο άμεση επαφή, πέρα από το να μιλάει μόνο ο Joey. Και νομίζω ότι αυτό είχε μεγάλο ενδιαφέρον. Πραγματικά, ήταν διαφορετικό. Μερικές φορές πρέπει να δοκιμάζεις τα όριά σου και να κάνεις κάτι άλλο — δηλαδή, να βγεις από τη ζώνη άνεσής σου και να κάνεις κάτι διαφορετικό. Νομίζω ότι αυτό κάναμε και ήταν ενδιαφέρον. Δεν ξέρω πώς εκλήφθηκε από τον κόσμο, αλλά εμείς περάσαμε πολύ καλά.
Φαντάζομαι πως ήταν επίσης διασκεδαστικό να παίζετε μερικά από εκείνα τα παλαιότερα, λιγότερο γνωστά κομμάτια που ίσως το συγκρότημα δεν παίζει πια στις συναυλίες του;
Ναι, ήταν κι αυτό διασκεδαστικό.
Υποθέτω ότι το συγκρότημα έχει προγραμματίσει ένα φορτωμένο πρόγραμμα περιοδειών;
Το σχέδιο είναι να κάνουμε την ευρωπαϊκή περιοδεία. Πραγματοποιούμε μια περιοδεία που συνδυάζει διάφορα στοιχεία: αφενός κυκλοφορήσαμε το νέο άλμπουμ, το "Cult of Ignorance", αφετέρου συμπληρώνονται 40 χρόνια από την κυκλοφορία του "The Final Countdown". Αυτά για τη φετινή χρονιά. Για την επόμενη χρονιά, το πλάνο περιλαμβάνει την Ιαπωνία και τη Νότια Αμερική. Και φυσικά, περιοδεία στην Ευρώπη και συμμετοχή σε φεστιβάλ κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Αυτά είναι όσα γνωρίζω με βεβαιότητα για το πρόγραμμα της επόμενης χρονιάς.
Αναδημοσίευση - μετάφραση από το: www.antiheromagazine.com (Mark Dean)
Ροή
Europe: Δείτε το νέο βίντεο κλιπ
22-09-2026