Συναυλίες

Ian Gillan: Η αξέχαστη εμφάνιση στο Ζάππειο

Image

Ο Ian Gillan δεν εμφανίστηκε στο Πάρκο Τρίτση, όπως ισχυρίζονται κάποιοι λανθασμένα, αλλά έδωσε μια ιστορική συναυλία στο Ζάππειο (όχι ως Φεστιβάλ Νεολαίας της ΚΝΕ, αλλά ως Φεστιβάλ της Νεολαίας του Ενιαίου Συνασπισμού) στις 29 Σεπτεμβρίου 1990.

Στο ετήσιο φεστιβάλ που πραγματοποίησε στο Ζάππειο η νεολαία του κόμματος, εμφανίστηκε η θρυλική φωνή των Deep Purple ενώ λίγους μήνες νωρίτερα είχε δοθεί σε κυκλοφορίατο ντεμπούτο του σόλο άλμπουμ με τον τίτλο "Naked Thunder".  Στα τέλη της δεκαετίας του 1980 και στις αρχές του 1990 η Ελλάδα άρχισε να εξελίσσεται σε σημαντικό προορισμό για μεγάλα ονόματα της διεθνούς rock σκηνής. Ανάμεσα στις πιο ιστορικές συναυλίες εκείνης της περιόδου συγκαταλέγεται αναμφίβολα η εμφάνιση του θρυλικού τραγουδιστή των Deep Purple, του Ian Gillan, στο Φεστιβάλ της Νεολαίας του Ενιαίου Συνασπισμού, που πραγματοποιήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου 1990 στο Ζάππειο.

Η συναυλία αυτή δεν αποτέλεσε απλώς μία ακόμη στάση της ευρωπαϊκής περιοδείας του Βρετανού τραγουδιστή. Ήταν ένα γεγονός που έφερε κοντά χιλιάδες φίλους του hard rock και του κλασικού rock, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να δουν από κοντά έναν από τους σημαντικότερους frontmen στην ιστορία του είδους.

Το 1990 ο Ian Gillan βρισκόταν σε μία ιδιαίτερα δημιουργική φάση της καριέρας του. Είχε αποχωρήσει από τους Deep Purple το 1989, έπειτα από εσωτερικές συγκρούσεις στο συγκρότημα, και είχε αφοσιωθεί ξανά στην προσωπική του πορεία.

Το άλμπουμ "Naked Thunder", που κυκλοφόρησε τον ίδιο χρόνο, σηματοδοτούσε μια νέα καλλιτεχνική αρχή. Ο δίσκος συνδύαζε το κλασικό hard rock με στοιχεία blues, soul και αμερικανικού rock, παρουσιάζοντας έναν Gillan πιο ώριμο αλλά εξίσου εκρηκτικό.

Η ελληνική εμφάνιση πραγματοποιήθηκε λίγους μόλις μήνες μετά την κυκλοφορία του δίσκου και αποτέλεσε μία από τις πρώτες ευκαιρίες του ελληνικού κοινού να ακούσει ζωντανά το νέο του υλικό.

Η παρουσία ενός καλλιτέχνη του βεληνεκούς του Ian Gillan στο Φεστιβάλ της Νεολαίας του Ενιαίου Συνασπισμού προκάλεσε ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Το φεστιβάλ εκείνη την περίοδο είχε αρχίσει να φιλοξενεί ολοένα και περισσότερους διεθνείς καλλιτέχνες, μετατρέποντας το Ζάππειο  σε έναν από τους σημαντικότερους συναυλιακούς χώρους της Αθήνας.

Η επιλογή του Gillan αποδείχθηκε ιδανική. Το όνομά του ήταν ήδη συνδεδεμένο με γενιές Ελλήνων φίλων του rock, ενώ η φήμη του ως ενός από τους κορυφαίους τραγουδιστές όλων των εποχών εξασφάλιζε τεράστια προσέλευση. Ο Gillan εμφανίστηκε με ένα εξαιρετικά δεμένο συγκρότημα, το οποίο συνδύαζε τεχνική αρτιότητα και σκηνική ενέργεια.

Οι μουσικοί που τον συνόδευαν κατά την περιοδεία του "Naked Thunder" κατάφεραν να αποδώσουν τόσο το νεότερο προσωπικό υλικό όσο και τις κλασικές συνθέσεις των Deep Purple με σεβασμό αλλά και φρεσκάδα.

Η βραδιά εξελίχθηκε σε μία επίδειξη του πώς μπορεί να συνυπάρξει η σύγχρονη δημιουργία με την ιστορική κληρονομιά ενός καλλιτέχνη. Παρατηρούμε δύο σημαντικές διαφορές από τα setlists που κατά καιρούς έχουν κυκλοφορήσει σε συλλεκτικούς κύκλους:

  • Δεν ακούστηκε το "No Good Luck".
  • Τα  "Sweet Lolita" και του "Speed King", που συχνά παραλείπονται από ορισμένες ανεπίσημες καταγραφές, αυτά βρίσκονται κανονικά στο πρόγραμμα και αποτελούν μάλιστα από τις κορυφαίες στιγμές της βραδιάς.

"Gut Reaction": Η συναυλία ξεκινά με τον πλέον εκρηκτικό τρόπο. Το εναρκτήριο κομμάτι από το "Naked Thunder" λειτουργεί ως δήλωση προθέσεων. Ο Gillan εμφανίζεται σε εξαιρετική φόρμα, με τη φωνή του να διατηρεί ακόμη μεγάλο μέρος της δύναμης που τον είχε καταστήσει θρύλο τη δεκαετία του 1970. Το κοινό αντιλαμβάνεται αμέσως ότι δεν πρόκειται για μια εμφάνιση νοσταλγίας αλλά για μια ζωντανή παρουσίαση ενός ενεργού καλλιτέχνη.

"Demon'sEye": Η πρώτη βουτιά στην ιστορία των Deep Purple. Το βαρύ groove του τραγουδιού από το "Fireball" ξεσηκώνει τους παλαιότερους οπαδούς, οι οποίοι αναγνωρίζουν ένα από τα πιο αγαπημένα "κρυφά διαμάντια" του συγκροτήματος.

"Living for the City": Η διασκευή του κλασικού τραγουδιού του Stevie Wonder προσφέρει μια απροσδόκητη μουσική στροφή. Ο Gillan αποδεικνύει ότι οι επιρροές του εκτείνονται πέρα από το hardrock, προσεγγίζοντας με σεβασμό και πάθος τη soul παράδοση.

"Black Night": Η πρώτη μεγάλη απογείωση της συναυλίας. Οι χιλιάδες θεατές τραγουδούν το θρυλικό ρεφρέν σχεδόν πιο δυνατά από τη μπάντα. Το Ζάππειο μετατράπηκε σε μία τεράστια υπαίθρια αρένα.

 "Puget Sound": Από τις καλύτερες συνθέσεις του "Naked Thunder"Η μελωδικότητα του τραγουδιού επέτρεψε στον Gillan να αναδείξει τη συναισθηματική διάσταση της φωνής του.

"Sweet Lolita": Ένα από τα πλέον αδικημένα τραγούδια της προσωπικής του δισκογραφίας. Ζωντανά απόκτησε μεγαλύτερη δυναμική χάρη στις κιθάρες και στη χαρακτηριστική ερμηνεία του Gillan.

"Nothing to Lose": Το τραγούδι αυτό αποτελεί ίσως την πιο καθαρή σύνδεση με τον σκληρό ήχο που χαρακτήριζε τον δημιουργό του. Το κοινό ανταποκρίνεται ιδιαίτερα θερμά.

"Ain't No More Cane on the Brazos": Η παραδοσιακή αμερικανική folk σύνθεση λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στο blues, στο rock και στις ρίζες της αμερικανικής μουσικής. Ο Gillan απολαμβάνει εμφανώς την ερμηνεία του.

"I Thought No": Μια αναφορά στην περίοδο των Gillan & Glover. Το τραγούδι αποτελεί ευχάριστη έκπληξη για τους πιο ενημερωμένους φίλους του καλλιτέχνη.

"When a Blind Man Cries":  Η πιο συγκινητική στιγμή της βραδιάς. Η ατμόσφαιρα άλλαξε αμέσως. Το κοινό παρακολουθεί σχεδόν σιωπηλό, απολαμβάνοντας μία βαθιά και ώριμη ερμηνεία. Πολλοί παρευρισκόμενοι θυμούνται ακόμη και σήμερα αυτή τη στιγμή ως το συναισθηματικό αποκορύφωμα της συναυλίας.

"Let It Roll":

Η διασκευή των Little Feat φέρνει ξανά τη συναυλία σε πιο γιορτινούς ρυθμούς. Το groove της σύνθεσης ταιριάζει απόλυτα με τη χαλαρή αλλά γεμάτη ενέργεια σκηνική παρουσία του Gillan.

"Knocking at Your Back Door": Η ατμόσφαιρα ηλεκτρίζεται. Το τραγούδι από το PerfectStrangers αποτελεί μία από τις κορυφαίες στιγμές του δεύτερου μέρους της συναυλίας. Η απόδοση της μπάντας είναι εξαιρετική.

"Speed King": Ίσως η μεγαλύτερη έκπληξη της βραδιάς. Όταν ακούγεται το θρυλικό εναρκτήριο riff, το κοινό ξεσπά σε πανδαιμόνιο. Το τραγούδι, σύμβολο του άλμπουμ "In Rock" και της γέννησης του κλασικού hard rock των Deep Purple, προσφέρει μία από τις πιο έντονες στιγμές ολόκληρου του φεστιβάλ.

"Lucille": Το κλασικό rock 'n' roll του Little Richard λειτουργεί ως φόρος τιμής στις μουσικές καταβολές του Gillan. Η μπάντα διασκεδάζει εμφανώς πάνω στη σκηνή και το κοινό ακολουθεί.

"Smoke on the Water": Η στιγμή που όλοι περιμένουν. Το ιστορικό riff ακούγεται στο Ζάππειο και χιλιάδες άνθρωποι τραγουδούν κάθε λέξη. Πρόκειται αναμφίβολα για την κορυφαία στιγμή της συναυλίας από πλευράς συμμετοχής του κοινού.

"New Orleans": Ο Gillan επιλέγει να ολοκληρώσει το πρόγραμμα με μια εκρηκτική δόση κλασικού rock 'n' roll. Η σύνθεση του Gary U.S. Bonds μετατρέπει το φινάλε σε πραγματική γιορτή. Μετά από περίπου ενενήντα λεπτά μουσικής, ο Ian Gillan αποχωρεί μέσα σε παρατεταμένο χειροκρότημα.

Η σημασία της συναυλίας σήμερα

Η εμφάνιση στο Ζάππειο  θεωρείται πλέον μία από τις σημαντικότερες προσωπικές εμφανίσεις του Ian Gillan στην Ελλάδα, μαζί με:

  • τις εμφανίσεις του στο Rodon Club το 1992,
  • τη συναυλία στο Ιβανώφειο της Θεσσαλονίκης το 1992,
  • και τις μεταγενέστερες επισκέψεις του με τους Deep Purple.

Ακούγοντας σήμερα την ηχογράφηση της βραδιάς, γίνεται φανερό ότι ο Gillan βρισκόταν σε εξαιρετική καλλιτεχνική κατάσταση. Η φωνή του διατηρούσε ακόμη μεγάλο εύρος, η μπάντα ήταν δεμένη και το ελληνικό κοινό ανταποκρινόταν με ενθουσιασμό σε κάθε τραγούδι.

Για πολλούς Έλληνες φίλους του hard rock, η 29η Σεπτεμβρίου 1990 παραμένει μία από τις πιο αυθεντικές και συναρπαστικές εμφανίσεις που έδωσε ποτέ ο Ian Gillan στη χώρα μας: μια βραδιά όπου το νέο υλικό του "Naked Thunder", οι προσωπικές του δημιουργίες και οι κλασικές στιγμές των Deep Purple συνυπήρξαν ιδανικά κάτω από τον αθηναϊκό ουρανό.

Η μπάντα:
Ian Gillan - φωνή
Steve Morris - κιθάρα
Chris Glen - μπάσο
Ted Mc Kenna - τύμπανα
Tommy Eyre - πλήκτρα
Mick O' Donoghue - κιθάρα
Dave Lloyd - φωνητικά

Setlist
Gut Reaction
Demon's Eye
Living for the City
Black Night
Puget Sound
Sweet Lolita
Nothing to Lose
No More Cane on the Brazos
I Thought No
When a Blind Man Cries
Let It Roll
Knocking at Your Back Door
Speed King
Lucille
Smoke on the Water
New Orleans

 

Υ.Γ.1: Η bootleg ηχογράφηση της συγκεκριμένης συναυλίας υπάρχει στον παρακάτω σύνδεσμο https://www.youtube.com/watch?v=SNONJqnypcY

Νότης Γκιλλανίδης